Bài tập: Chương 4: Ôn thi tốt nghiệp

Bài tập ôn thi tốt nghiệp Chương 4 – Môn Tin học 11

Giới thiệu

Chương 4 trong chương trình Tin học 11 tập trung vào các kiến thức quan trọng về cấu trúc dữ liệu, kiểu mảng, xâu ký tự và các thao tác nhập – xuất dữ liệu. Đây là nội dung cốt lõi thường xuất hiện trong đề thi tốt nghiệp THPT môn Tin học. Bài tập ôn thi này giúp các em hệ thống lại lý thuyết, rèn luyện kỹ năng lập trình và làm quen với dạng bài có hướng dẫn giải.

Lý thuyết trọng tâm

Trước khi làm bài tập, các em cần nắm vững những kiến thức sau:

• Kiểu dữ liệu mảng (Array): Là tập hợp các phần tử có cùng kiểu dữ liệu, được truy cập qua chỉ số.
• Khai báo mảng: Var ten_mang : array[chi_so_dau..chi_so_cuoi] of kieu_du_lieu;
• Xâu ký tự (String): Là dãy các ký tự, được khai báo: Var ten_xau : string[do_dai];
• Thao tác với xâu: Ghép xâu, lấy độ dài, đếm ký tự, tìm kiếm và thay thế.
• Nhập – xuất tệp: Sử dụng thủ tục assign, reset/rewrite, read/readln, write/writeln.

Bài tập có hướng dẫn giải

Bài tập 1: Tính tổng các số dương trong mảng

Đề bài: Viết chương trình nhập vào một mảng số nguyên có n phần tử (n ≤ 100). Tính và in ra tổng các số dương trong mảng.

Hướng dẫn giải:

• Bước 1: Khai báo mảng số nguyên và biến n.
• Bước 2: Nhập số lượng phần tử n và các giá trị của mảng.
• Bước 3: Duyệt từng phần tử, nếu giá trị lớn hơn 0 thì cộng vào biến tổng.
• Bước 4: In kết quả tổng ra màn hình.

Ví dụ: Với mảng [3, -2, 5, 0, -1, 4], tổng các số dương là 3 + 5 + 4 = 12.

Bài tập 2: Đếm số lần xuất hiện của một ký tự trong xâu

Đề bài: Nhập vào một xâu ký tự S (không quá 255 ký tự) và một ký tự c. Đếm xem ký tự c xuất hiện bao nhiêu lần trong xâu S.

Hướng dẫn giải:

• Bước 1: Khai báo xâu S và biến ký tự c.
• Bước 2: Nhập xâu S và ký tự c.
• Bước 3: Dùng vòng lặp duyệt từ ký tự đầu đến ký tự cuối của xâu. So sánh từng ký tự với c.
• Bước 4: Nếu bằng nhau thì tăng biến đếm lên 1.
• Bước 5: In ra số lần xuất hiện.

Ghi nhớ: Độ dài xâu S có thể lấy bằng hàm length(S).

Bài tập 3: Ghi các số chẵn vào tệp

Đề bài: Cho tệp văn bản 'input.txt' chứa các số nguyên, mỗi số cách nhau một dấu cách. Hãy đọc các số đó và ghi các số chẵn vào tệp 'ketqua.txt'.

Hướng dẫn giải:

• Bước 1: Khai báo hai biến tệp: f1 (đọc), f2 (ghi).
• Bước 2: Gắn tên tệp và mở tệp 'input.txt' để đọc.
• Bước 3: Dùng vòng lặp đọc từng số, nếu số chia hết cho 2 thì ghi vào tệp 'ketqua.txt'.
• Bước 4: Đóng cả hai tệp.

Lưu ý: Cần sử dụng thủ tục EOF(f1) để kiểm tra khi nào hết tệp.

Ghi nhớ

1. Khai báo biến phải đúng kiểu dữ liệu.
2. Khi làm việc với mảng, chỉ số phải nằm trong phạm vi đã khai báo.
3. Với xâu ký tự, ký tự đầu tiên có chỉ số 1, không phải 0.
4. Luôn đóng tệp sau khi đọc/ghi để tránh mất dữ liệu.
5. Đọc kỹ đề bài, xác định rõ yêu cầu nhập, xuất và xử lý.

Bài tập gợi ý

Các em hãy tự luyện tập thêm những bài sau để củng cố kiến thức:

• Bài 1: Viết chương trình tìm giá trị lớn nhất và nhỏ nhất trong một mảng số nguyên.
• Bài 2: Nhập vào một xâu ký tự, in ra xâu đảo ngược của nó.
• Bài 3: Đọc tệp 'dulieu.txt' chứa hai số, tính tổng và ghi kết quả vào tệp 'tong.txt'.
• Bài 4: Đếm xem trong mảng có bao nhiêu số nguyên tố.
• Bài 5: Nhập vào một xâu, hãy xóa hết các dấu cách thừa (đầu, cuối và giữa các từ chỉ để lại một dấu cách).

Chúc các em ôn tập tốt và đạt kết quả cao trong kỳ thi tốt nghiệp!