Chương 2: Biết nói lời yêu cầu, đề nghị

Bài: Biết nói lời yêu cầu, đề nghị

1. Giới thiệu

Trong cuộc sống hằng ngày, chúng ta thường cần nhờ người khác giúp đỡ hoặc muốn ai đó làm một việc gì đó cho mình. Khi đó, thay vì ra lệnh hay nói trống không, các em nên biết nói lời yêu cầu, đề nghị một cách lịch sự. Việc này không chỉ thể hiện mình là người có văn hóa, lễ phép mà còn giúp người khác vui vẻ và sẵn lòng giúp đỡ mình hơn.

2. Lý thuyết

• Lời yêu cầu là câu nói lịch sự khi em muốn nhờ người lớn hoặc bạn bè làm một việc gì đó cho mình. Ví dụ: “Thưa cô, cô có thể giảng lại bài cho em được không ạ?”
• Lời đề nghị là câu nói lịch sự khi em muốn đưa ra một ý kiến hoặc gợi ý để người khác làm cùng. Ví dụ: “Chúng mình cùng dọn lớp nhé!”

Để nói lời yêu cầu, đề nghị đúng, em cần nhớ những điều sau:

1. Dùng từ ngữ lễ phép: “xin”, “mời”, “làm ơn”, “có thể… không ạ?”
2. Nhìn vào người đối diện, nói với giọng nhẹ nhàng, thân thiện.
3. Không nói trống không, ra lệnh hoặc dùng giọng khó chịu.

3. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Em muốn mượn bút của bạn. Em nên nói thế nào?

• Sai: “Đưa bút đây!” (ra lệnh, mất lịch sự)
• Đúng: “Bạn làm ơn cho mình mượn bút một chút được không?” (lịch sự, nhẹ nhàng)

Ví dụ 2: Em muốn nhờ bố lấy hộ quyển sách trên kệ cao.

• Sai: “Lấy sách cho con!”
• Đúng: “Bố ơi, bố lấy giúp con quyển sách trên kệ với ạ! Con cảm ơn bố.”

Ví dụ 3: Trong giờ học nhóm, em muốn các bạn cùng bàn bạc.

• Sai: “Các bạn im lặng, làm bài đi!”
• Đúng: “Mình đề nghị chúng ta cùng thảo luận lần lượt nhé!”

4. Ghi nhớ

• Luôn dùng lời nói lễ phép khi muốn nhờ ai đó giúp đỡ hoặc đưa ra ý kiến.
• Nói lời yêu cầu, đề nghị không chỉ làm cho người nghe thoải mái mà còn thể hiện em là người lịch sự, đáng yêu.
• Đừng quên nói “cảm ơn” sau khi được giúp đỡ.

5. Bài tập gợi ý

Em hãy tập nói lời yêu cầu, đề nghị trong các tình huống sau:

1. Em muốn xin phép mẹ đi chơi cùng bạn.
2. Em muốn nhờ em gái lấy giúp chai nước.
3. Em muốn đề nghị các bạn chơi trò chơi nhẹ nhàng hơn ở sân trường.