Bài tập: Đơn vị đo độ dài, diện tích

Bài tập: Đơn vị đo độ dài, diện tích

Giới thiệu

Trong cuộc sống hằng ngày, chúng ta thường xuyên phải đo đạc và tính toán các kích thước như chiều dài, chiều rộng của một vật, hay diện tích của một mảnh đất, một căn phòng. Việc thành thạo các đơn vị đo độ dài và diện tích giúp các em giải quyết các bài toán thực tế một cách chính xác. Bài tập hôm nay sẽ giúp các em ôn luyện và củng cố cách chuyển đổi cũng như tính toán với các đơn vị đo phổ biến.

Lý thuyết cần nhớ

Đơn vị đo độ dài: Trong hệ đo lường chính thức của Việt Nam, đơn vị đo độ dài cơ bản là mét (kí hiệu: m). Các đơn vị lớn hơn thường dùng là ki-lô-mét (km), héc-tô-mét (hm), đề-ca-mét (dam). Các đơn vị nhỏ hơn thường dùng là đề-xi-mét (dm), xen-ti-mét (cm), mi-li-mét (mm). Mỗi đơn vị đo độ dài liền kề gấp hoặc kém nhau 10 lần.

Đơn vị đo diện tích: Đơn vị đo diện tích cơ bản là mét vuông (m²). Các đơn vị lớn hơn gồm ki-lô-mét vuông (km²), héc-ta (ha), đề-ca-mét vuông (dam²). Các đơn vị nhỏ hơn là đề-xi-mét vuông (dm²), xen-ti-mét vuông (cm²), mi-li-mét vuông (mm²). Mỗi đơn vị đo diện tích liền kề gấp hoặc kém nhau 100 lần.

Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Đổi đơn vị đo độ dài

Đề bài: Một sợi dây dài 3 mét 25 xen-ti-mét. Hãy viết độ dài của sợi dây đó dưới dạng số thập phân với đơn vị là mét.

Hướng dẫn giải:
Bước 1: Nhận biết 3 mét 25 xen-ti-mét = 3 m + 25 cm.
Bước 2: Đổi 25 cm sang mét. Ta biết 1 m = 100 cm, vậy 25 cm = 25 : 100 = 0,25 m.
Bước 3: Cộng kết quả: 3 m + 0,25 m = 3,25 m.
Vậy độ dài sợi dây là 3,25 m.

Ví dụ 2: Đổi đơn vị đo diện tích

Đề bài: Một mảnh vườn hình chữ nhật có chiều dài 15 m, chiều rộng 8 m. Tính diện tích mảnh vườn ra đơn vị mét vuông, sau đó đổi sang héc-ta.

Hướng dẫn giải:
Bước 1: Tính diện tích mảnh vườn: Diện tích = Chiều dài × Chiều rộng = 15 m × 8 m = 120 m².
Bước 2: Đổi từ mét vuông sang héc-ta. Ta biết 1 ha = 10 000 m². Vậy 120 m² = 120 : 10 000 = 0,012 ha.
Vậy diện tích mảnh vườn là 120 m² hay 0,012 ha.

Ví dụ 3: Bài toán thực tế với đo độ dài

Đề bài: Lan đi từ nhà đến trường dài 2 km. Hôm nay, Lan đã đi được 1 500 m. Hỏi Lan còn phải đi bao nhiêu mét nữa mới đến trường?

Hướng dẫn giải:
Bước 1: Đổi 2 km sang mét. Ta biết 1 km = 1 000 m, vậy 2 km = 2 × 1 000 = 2 000 m.
Bước 2: Tính quãng đường còn lại: 2 000 m – 1 500 m = 500 m.
Vậy Lan còn phải đi 500 m nữa.

Ví dụ 4: So sánh diện tích

Đề bài: Một cái ao hình vuông có cạnh 10 m. Một mảnh ruộng hình chữ nhật có chiều dài 20 m, chiều rộng 5 m. Hỏi diện tích cái ao lớn hơn hay nhỏ hơn diện tích mảnh ruộng?

Hướng dẫn giải:
Bước 1: Tính diện tích cái ao: Diện tích hình vuông = Cạnh × Cạnh = 10 m × 10 m = 100 m².
Bước 2: Tính diện tích mảnh ruộng: Diện tích hình chữ nhật = 20 m × 5 m = 100 m².
Bước 3: So sánh: 100 m² = 100 m².
Vậy diện tích cái ao bằng diện tích mảnh ruộng.

Ghi nhớ

• Khi đổi từ đơn vị lớn sang đơn vị nhỏ liền kề, em nhân với 10 (đối với độ dài) hoặc nhân với 100 (đối với diện tích).
• Khi đổi từ đơn vị nhỏ sang đơn vị lớn liền kề, em chia cho 10 (đối với độ dài) hoặc chia cho 100 (đối với diện tích).
• Luôn kiểm tra lại đơn vị của kết quả sau khi tính toán để tránh nhầm lẫn.

Bài tập gợi ý

1. Một cuộn vải dài 5 m 40 cm. Hãy viết độ dài của cuộn vải dưới dạng số thập phân với đơn vị là mét.
2. Một căn phòng hình chữ nhật có chiều dài 6 m, chiều rộng 4 m. Tính diện tích căn phòng ra đơn vị mét vuông. Nếu lát sàn bằng gạch hình vuông cạnh 20 cm, cần bao nhiêu viên gạch? (Gợi ý: Đổi đơn vị về cm rồi tính).
3. Bác An có một mảnh đất rộng 0,5 ha. Bác dùng 2 000 m² để trồng rau, phần còn lại trồng cây ăn quả. Hỏi diện tích trồng cây ăn quả là bao nhiêu mét vuông? (Gợi ý: Đổi 0,5 ha ra mét vuông trước).
4. Một sợi dây thép dài 3 m được cắt thành ba đoạn bằng nhau. Hỏi mỗi đoạn dài bao nhiêu xen-ti-mét?
5. So sánh diện tích của hai hình: hình vuông cạnh 15 m và hình chữ nhật có chiều dài 25 m, chiều rộng 9 m. Diện tích hình nào lớn hơn và lớn hơn bao nhiêu mét vuông?